Azərbaycan ərazilərinin minalardan təmizlənməsi məsələsi müharibədən sonrakı dövrdə ölkənin qarşısında duran ən ciddi humanitar və təhlükəsizlik problemlərindən biri olaraq qalır. Mina təhlükəsi yalnız insanların həyatına və sağlamlığına birbaşa risk yaratmır, həm də doğma yurdlarına qayıdan ailələrin təhlükəsiz gələcəyi və regionda davamlı sülhün möhkəmləndirilməsi prosesinə təsir göstərir.
Azərbaycan Prezidentinin xüsusi tapşırıqlar üzrə nümayəndəsi Elçin Əmirbəyov 4-cü Beynəlxalq Minatəmizləmə Konfransında çıxışı zamanı bildirib ki, 2020-ci il müharibəsinin başa çatmasından sonra Azərbaycanda 437 nəfər mina partlayışlarının qurbanı olub – onlar ya həyatını itirib, ya da müxtəlif dərəcəli xəsarətlər alıblar.
Elçin Əmirbəyovun sözlərinə görə, hər yeni mina qurbanı yalnız bir insanın faciəsi kimi qiymətləndirilə bilməz. Belə hadisələr zərərçəkən şəxsin ailəsinə ağır psixoloji zərbə vurmaqla yanaşı, cəmiyyətə müharibənin nəticələrinin hələ də tam aradan qalxmadığını xatırladır.
Bu vəziyyət, xüsusilə sülh və normallaşma prosesinin davam etdiyi bir dövrdə, insanların gələcəyə və təhlükəsiz həyata olan inamına mənfi təsir göstərə bilər.
Prezidentin xüsusi tapşırıqlar üzrə nümayəndəsi vurğulayıb ki, mina partlayışlarının nəticələri hadisənin baş verdiyi ərazi ilə məhdudlaşmır. Hər bir belə hadisə daha geniş mənada sülhün və təhlükəsizliyin bərqərar olduğu mühitə təsir edir.
Azərbaycan üçün problemin miqyası isə xüsusilə böyükdür. Belə ki, ölkə ərazisinin 13 faizindən çoxunun minalar və partlamamış hərbi sursatlarla çirkləndiyi bildirilir. Müharibənin başa çatmasından illər keçməsinə baxmayaraq, minalarla çirklənmiş ərazilərin böyük hissəsində təhlükə hələ də qalmaqdadır.
Bu isə insanların təhlükəsizliyini, iqtisadi fəaliyyətin bərpasını və keçmiş məcburi köçkünlərin öz doğma yaşayış məntəqələrinə qayıdışını çətinləşdirən əsas amillərdən biridir.
Elçin Əmirbəyov qeyd edib ki, Azərbaycan hazırda münaqişədən sonrakı dövrdə genişmiqyaslı yenidənqurma işləri həyata keçirir. İşğaldan azad edilmiş ərazilərdə yeni kənd və şəhərlər salınır, yollar çəkilir, məktəblər, xəstəxanalar və digər sosial-iqtisadi infrastruktur obyektləri yaradılır.
Lakin bütün bu layihələrin təhlükəsiz şəkildə həyata keçirilməsi üçün ilk növbədə torpağın altında gizlənən ölümcül təhlükə aradan qaldırılmalıdır.
“Torpağın altındakı təhlükəni aradan qaldırmadan icmanı yenidən qurmaq mümkün deyil”, – deyə Elçin Əmirbəyov vurğulayıb.
O bildirib ki, minatəmizləmə məsələsi yalnız texniki və hərbi məsələ kimi qəbul edilməməlidir. Burada insanların öz doğma torpaqlarına qayıtmaq, həmin əraziləri yenidən qurmaq və qorxu olmadan yaşamaq hüququndan söhbət gedir.
Azərbaycanın üzləşdiyi mina təhlükəsinin miqyası göstərir ki, bu problemin həlli yalnız ölkənin deyil, beynəlxalq ictimaiyyətin də diqqətində olmalıdır. Çünki minalardan təmizlənmiş təhlükəsiz ərazilər insanların normal həyata qayıdışı ilə yanaşı, regionda davamlı sülhün və sabitliyin möhkəmlənməsi üçün də mühüm zəmin yaradır.